“Lex Non Cogit Ad Impossibilia” ಎಂಬುದು ಕಾನೂನು ಯಾರನ್ನೂ ಅಸಾಧ್ಯವಾದ ಕಾರ್ಯವನ್ನು ಮಾಡಲು ಬಲವಂತಪಡಿಸುವುದಿಲ್ಲ ಎಂಬ ಮೂಲಭೂತ ಕಾನೂನು ತತ್ವವಾಗಿದೆ. ವ್ಯಕ್ತಿಯ ನಿಯಂತ್ರಣಕ್ಕೆ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಹೊರತಾದ ಅಥವಾ ವಾಸ್ತವವಾಗಿ ನಿರ್ವಹಿಸಲು ಅಸಾಧ್ಯವಾದ ಕಾರ್ಯವನ್ನು ಕಾನೂನು ಪಾಲಿಸಬೇಕೆಂದು ಒತ್ತಾಯಿಸುವುದಿಲ್ಲ.
ಈ ತತ್ವವು ಕಾನೂನುಬದ್ಧ ಕರ್ತವ್ಯವನ್ನು (legal obligation) ನಿರ್ವಹಿಸುವಾಗ ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಮಹತ್ವ ಹೊಂದಿದೆ. ಕಾನೂನು ಅಥವಾ ನ್ಯಾಯಾಲಯದ ಆದೇಶದ ಪಾಲನೆ ಒಂದು ವ್ಯಕ್ತಿಯ ನಿಯಂತ್ರಣಕ್ಕೆ ಮೀರಿದ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯಿಂದ ನಿಜವಾಗಿಯೂ ಅಸಾಧ್ಯವಾಗಿದ್ದರೆ, ಕೇವಲ ಪಾಲನೆ ಆಗಲಿಲ್ಲ ಎಂಬ ಕಾರಣಕ್ಕೆ ಆ ವ್ಯಕ್ತಿಯನ್ನು ಸ್ವಯಂಚಾಲಿತವಾಗಿ ದೋಷಿಯೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಬಾರದು. ಆದರೆ ಕೇವಲ ಕಷ್ಟ, ಅನಾನುಕೂಲತೆ ಅಥವಾ ಹೆಚ್ಚಿನ ಪ್ರಯತ್ನದ ಅಗತ್ಯವಿರುವುದು “ಅಸಾಧ್ಯತೆ” ಎಂದರ್ಥವಲ್ಲ. ನಿಜವಾದ ಮತ್ತು ಕಾನೂನುಬದ್ಧವಾಗಿ ಮಾನ್ಯವಾಗುವ ಅಸಾಧ್ಯತೆಯನ್ನು ತೋರಿಸಬೇಕು.
ಉಲ್ಲೇಖಾರ್ಹ ಪ್ರಮುಖ ತೀರ್ಪು: Indore Development Authority v. Manoharlal, (2020) 8 SCC 129.