ಪ್ರಕರಣದ ಹಿನ್ನೆಲೆ
ಪಾಂಡೇಶ್ವರದಲ್ಲಿ ಬಾಡಿಗೆ ಮನೆಯಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಿರುವ ರವಿರಾಜ್ (39) ಎಂಬ ಎಲೆಕ್ಟ್ರಿಷಿಯನ್ ಅವರು ನೀಡಿದ ದೂರಿನ ದೂರಿನ ಪ್ರಕಾರ, ಪಾಂಡೇಶ್ವರ ಪೊಲೀಸ್ ಠಾಣೆಗೆ ಸೇರಿದ ಮೂವರು ಸಿಬ್ಬಂದಿ ಹೊಯ್ಸಳ ಗಸ್ತು ವಾಹನವನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಂಡು ಹಲವು ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ಅವರನ್ನು ತಡೆದು, ಹಲ್ಲೆ ನಡೆಸಿ, ಬೆದರಿಕೆ ಹಾಕಿ ಹಣ ವಸೂಲಿ ಮಾಡಿದ್ದಾರೆ ಎಂದು ಆರೋಪಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಆಗಸ್ಟ್ 25ರಂದು ನಡೆದ ಮೊದಲ ಘಟನೆ
2026ರ ಆಗಸ್ಟ್ 25ರಂದು ರಾತ್ರಿ ಸುಮಾರು 10 ಗಂಟೆಗೆ ನೆಹರು ಮೈದಾನದಲ್ಲಿ ಸಂಜೆಯ ನಡಿಗೆ ಮುಗಿಸಿ ಮನೆಗೆ ಹಿಂದಿರುಗುತ್ತಿದ್ದ ರವಿರಾಜ್ ಅವರನ್ನು ಆರ್‌ಟಿಒ ಕಚೇರಿ ಸಮೀಪ ಹೊಯ್ಸಳ ವಾಹನದಲ್ಲಿ ಬಂದಿದ್ದ ಮೂವರು ಪೊಲೀಸ್ ಸಿಬ್ಬಂದಿ ತಡೆದಿದ್ದಾರೆ ಎನ್ನಲಾಗಿದೆ.
ಆ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಶಿವರಾಜ್ ಎಂಬ ಸಿಬ್ಬಂದಿ ಲಾಠಿಯಿಂದ ಅವರ ಭುಜ ಮತ್ತು ಕಾಲಿಗೆ ಹೊಡೆದಿದ್ದಾರೆ. ನಂತರ ಅವರ ಮೊಬೈಲ್ ಫೋನ್ ಕಸಿದುಕೊಂಡು, ಅದರ ಕವರ್‌ನಲ್ಲಿದ್ದ ₹300 ಹಣವನ್ನು ಬಲವಂತವಾಗಿ ತೆಗೆದುಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ ಎಂದು ದೂರಿನಲ್ಲಿ ಆರೋಪಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಅಲ್ಲದೆ, ಅವಾಚ್ಯ ಶಬ್ದಗಳಿಂದ ನಿಂದಿಸಿ ಜೈಲಿಗೆ ಕಳುಹಿಸುವುದಾಗಿ ಬೆದರಿಕೆ ಹಾಕಿದ್ದಾರೆ ಎನ್ನಲಾಗಿದೆ.
ಆಗಸ್ಟ್ 27ರಂದು ನಡೆದ ಎರಡನೇ ಘಟನೆ
ಆಗಸ್ಟ್ 27ರಂದು ರಾತ್ರಿ ಇದೇ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ರವಿರಾಜ್ ಅವರನ್ನು ಮತ್ತೆ ಪೊಲೀಸರು ತಡೆದಿದ್ದಾರೆ ಎಂದು ದೂರಿನಲ್ಲಿ ತಿಳಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಈ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಅವರ ಮೊಬೈಲ್ ಫೋನ್, ಕರ್ನಾಟಕ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಮತ್ತು ಯೂನಿಯನ್ ಬ್ಯಾಂಕ್‌ನ ಎರಡು ಎಟಿಎಂ ಕಾರ್ಡ್‌ಗಳು, ₹1,000 ನಗದು ಹಾಗೂ ದ್ವಿಚಕ್ರ ವಾಹನದ ಕೀಲಿಯನ್ನು ವಶಕ್ಕೆ ಪಡೆದಿದ್ದಾರೆ ಎನ್ನಲಾಗಿದೆ.
ನಂತರ ರಾತ್ರಿ ಸುಮಾರು 11.30ಕ್ಕೆ ಅದೇ ಪೊಲೀಸ್ ಸಿಬ್ಬಂದಿ ಮತ್ತೆ ಸ್ಥಳಕ್ಕೆ ಬಂದು ಅವರನ್ನು ಬಲವಂತವಾಗಿ ಹೊಯ್ಸಳ ವಾಹನದಲ್ಲಿ ಕೂರಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ ಎಂದು ಆರೋಪಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಈ ವೇಳೆ ಮೊಬೈಲ್ ಫೋನ್‌ನ ಪಾಸ್‌ವರ್ಡ್ ಪಡೆದು ಬ್ಯಾಂಕ್ ಖಾತೆಯಲ್ಲಿದ್ದ ಹಣದ ವಿವರಗಳನ್ನು ಪರಿಶೀಲಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಖಾತೆಯಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು ₹5,000 ಇರುವುದನ್ನು ಗಮನಿಸಿ ₹2,000 ನೀಡುವಂತೆ ಒತ್ತಾಯಿಸಿದ್ದಾರೆ ಎನ್ನಲಾಗಿದೆ.
ತಾನು ಸಾಲ ಮರುಪಾವತಿಸಬೇಕಾಗಿದ್ದು, ಹಣಕಾಸಿನ ತೊಂದರೆಯಲ್ಲಿದ್ದೇನೆ ಎಂದು ರವಿರಾಜ್ ಮನವಿ ಮಾಡಿಕೊಂಡರೂ, ಹಣ ನೀಡದಿದ್ದರೆ ಸುಳ್ಳು ಪ್ರಕರಣ ದಾಖಲಿಸಿ ಜೈಲಿಗೆ ಕಳುಹಿಸುವುದಾಗಿ ಬೆದರಿಕೆ ಹಾಕಿದ್ದಾರೆ ಎಂಬುದು ದೂರಿನಲ್ಲಿರುವ ಆರೋಪ.
ನಂತರ ಮಂಗಳಾದೇವಿ ದೇವಸ್ಥಾನದ ಸಮೀಪವಿರುವ ಎಸ್‌ಬಿಐ ಎಟಿಎಂಗೆ ಅವರನ್ನು ಕರೆದೊಯ್ದು ಹಣ ಹಿಂಪಡೆಯುವಂತೆ ಒತ್ತಾಯಿಸಿ, ಒಟ್ಟು ₹3,000 ಹಣವನ್ನು ಪಡೆದುಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ ಎಂದು ವರದಿಯಾಗಿದೆ.
ನವೆಂಬರ್ 4ರಂದು ನಡೆದ ಮೂರನೇ ಘಟನೆ
2026ರ ನವೆಂಬರ್ 4ರಂದು ದ್ವಿಚಕ್ರ ವಾಹನದಲ್ಲಿ ಸಂಚರಿಸುತ್ತಿದ್ದ ರವಿರಾಜ್ ಅವರನ್ನು ಮತ್ತೆ ತಡೆದು ವಾಹನದ ಕೀಲಿಯನ್ನು ಪಡೆದುಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ ಎಂದು ದೂರಿನಲ್ಲಿ ಆರೋಪಿಸಲಾಗಿದೆ.
ನಂತರ ಅವರನ್ನು ಹೊಯ್ಸಳ ವಾಹನದಲ್ಲಿ ಪಾಂಡೇಶ್ವರದ ಮಾಲ್‌ವೊಂದರ ಸಮೀಪಕ್ಕೆ ಕರೆದೊಯ್ದು, ಮೊಬೈಲ್ ಫೋನ್ ಅನ್ನು ವಶಕ್ಕೆ ಪಡೆದು ಅದನ್ನು ಮರಳಿ ಪಡೆಯಲು ಪೊಲೀಸ್ ಠಾಣೆಗೆ ಬರುವಂತೆ ಸೂಚಿಸಿದ್ದಾರೆ ಎನ್ನಲಾಗಿದೆ.
ಮೊಬೈಲ್ ಫೋನ್ ಮರಳಿ ಪಡೆಯಲು ದಂಡ ಪಾವತಿಸಬೇಕೆಂದು ಮೊದಲು ತಿಳಿಸಿದ್ದು, ನಂತರವೂ ಹಣಕ್ಕಾಗಿ ಒತ್ತಾಯಿಸಿದ್ದಾರೆ ಎಂಬುದು ದೂರುದಾರರ ಆರೋಪ. ಹಣ ನೀಡಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲವೆಂದು ತಿಳಿಸಿದಾಗ, ಬಳಿಕ ಅವರ ದ್ವಿಚಕ್ರ ವಾಹನವನ್ನು ಮರಳಿ ಪಡೆಯುವಂತೆ ದೂರವಾಣಿ ಮೂಲಕ ತಿಳಿಸಿದ್ದಾರೆ ಎಂದು ವರದಿಯಾಗಿದೆ.
ಪೊಲೀಸ್ ಸಿಬ್ಬಂದಿ ವಿರುದ್ಧ ಪ್ರಕರಣ ದಾಖಲು
ಈ ಘಟನೆಗಳಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ಹಿರಣ್ಣ ಬೆನ್ನಿ, ಉಮನಾಥ್ ಮತ್ತು ಶಿವರಾಜ್ ಎಂಬ ಮೂವರು ಪೊಲೀಸ್ ಸಿಬ್ಬಂದಿ ವಿರುದ್ಧ ದೂರು ದಾಖಲಾಗಿರುವುದಾಗಿ ಮಂಗಳೂರು ನಗರ ಪೊಲೀಸ್ ಆಯುಕ್ತ ಸುಧೀರ್ ಕುಮಾರ್ ರೆಡ್ಡಿ ಸಿ.ಎಚ್. ಅವರು ಪ್ರಕರಣದ ಕುರಿತು ಮಾಹಿತಿ ನೀಡಿದ್ದಾರೆ.
ಭಾರತೀಯ ನ್ಯಾಯ ಸಂಹಿತೆಯ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಅನ್ವಯಿಸಬಹುದಾದ ಅಪರಾಧಗಳು
ದೂರಿನಲ್ಲಿ ವಿವರಿಸಿರುವ ಘಟನೆಗಳು ತನಿಖೆಯಲ್ಲಿ ಸಾಬೀತಾದಲ್ಲಿ, ಅವುಗಳ ಸ್ವರೂಪಕ್ಕೆ ಅನುಗುಣವಾಗಿ ಭಾರತೀಯ ನ್ಯಾಯ ಸಂಹಿತೆ, 2023ರ ವಿವಿಧ ನಿಬಂಧನೆಗಳು ಅನ್ವಯಿಸಬಹುದು.
126ನೇ ವಿಧಿಯು (Wrongful Restraint) ವ್ಯಕ್ತಿಯು ಕಾನೂನುಬದ್ಧವಾಗಿ ಸಾಗಬಹುದಾದ ದಾರಿಯಲ್ಲಿ ಆತನನ್ನು ಅಕ್ರಮವಾಗಿ ತಡೆಯುವುದಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದೆ.
127ನೇ ವಿಧಿಯು (Wrongful Confinement) ವ್ಯಕ್ತಿಯನ್ನು ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಮಿತಿಯೊಳಗೆ ಅಕ್ರಮವಾಗಿ ಬಂಧಿಸಿಡುವುದಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದೆ.
351ನೇ ವಿಧಿಯು (Criminal Intimidation) ವ್ಯಕ್ತಿಗೆ ಹಾನಿ ಮಾಡುವುದಾಗಿ ಬೆದರಿಕೆ ಹಾಕುವ ಮೂಲಕ ಆತನಲ್ಲಿ ಭಯ ಹುಟ್ಟಿಸುವುದನ್ನು ಅಪರಾಧವೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸುತ್ತದೆ.
352ನೇ ವಿಧಿಯು (Intentional Insult with Intent to Provoke Breach of Peace) ಶಾಂತಿಭಂಗಕ್ಕೆ ಪ್ರಚೋದಿಸುವ ಉದ್ದೇಶದಿಂದ ಉದ್ದೇಶಪೂರ್ವಕವಾಗಿ ಅವಮಾನಿಸುವುದಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದೆ.
118ನೇ ವಿಧಿಯು (Voluntarily Causing Hurt or Grievous Hurt by Dangerous Weapons or Means) ಅಪಾಯಕಾರಿ ಆಯುಧ ಅಥವಾ ವಿಧಾನವನ್ನು ಬಳಸಿ ಗಾಯಗೊಳಿಸುವುದಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದೆ.
308ನೇ ವಿಧಿಯು (Extortion) ಭಯ ಅಥವಾ ಹಾನಿಯ ಬೆದರಿಕೆಯ ಮೂಲಕ ವ್ಯಕ್ತಿಯಿಂದ ಆಸ್ತಿ ಅಥವಾ ಹಣವನ್ನು ಅಕ್ರಮವಾಗಿ ಪಡೆಯುವುದಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದೆ.
309ನೇ ವಿಧಿಯು (Robbery) ದರೋಡೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ್ದು, ಅದರ ಅನ್ವಯಕ್ಕೆ ಕಾನೂನಿನಲ್ಲಿ ನಿರ್ದಿಷ್ಟಪಡಿಸಿರುವ ಅಂಶಗಳು ಸಾಬೀತಾಗಬೇಕು.
ಹಲವರು ಸೇರಿ ಸಾಮಾನ್ಯ ಉದ್ದೇಶದಿಂದ ಅಪರಾಧ ಎಸಗಿದ್ದಾರೆಯೇ ಎಂಬುದನ್ನು ಪರಿಗಣಿಸಿ 3(5)ನೇ ವಿಧಿಯನ್ನೂ ಅನ್ವಯಿಸುವ ಸಾಧ್ಯತೆಯಿದೆ.
Editorial Note:
ಸಂವಿಧಾನದ 21ನೇ ವಿಧಿಯಡಿ ವೈಯಕ್ತಿಕ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯದ ರಕ್ಷಣೆ
ಭಾರತೀಯ ಸಂವಿಧಾನದ 21ನೇ ವಿಧಿಯು ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬ ವ್ಯಕ್ತಿಗೂ ಜೀವಿಸುವ ಹಕ್ಕು ಮತ್ತು ವೈಯಕ್ತಿಕ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯದ ಹಕ್ಕನ್ನು ಖಾತರಿಪಡಿಸುತ್ತದೆ.
ಕಾನೂನಿನಲ್ಲಿ ನಿಗದಿಪಡಿಸಿದ ನ್ಯಾಯಸಮ್ಮತ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯನ್ನು ಅನುಸರಿಸದೆ ಯಾವುದೇ ವ್ಯಕ್ತಿಯ ವೈಯಕ್ತಿಕ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯವನ್ನು ಕಸಿದುಕೊಳ್ಳಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ.
ಪೊಲೀಸರಿಗೆ ಅಪರಾಧ ತಡೆಗಟ್ಟುವ ಮತ್ತು ತನಿಖೆ ನಡೆಸುವ ಅಧಿಕಾರವಿದ್ದರೂ, ಆ ಅಧಿಕಾರವನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಂಡು ನಾಗರಿಕರನ್ನು ಅಕ್ರಮವಾಗಿ ತಡೆದು, ಹಲ್ಲೆ ನಡೆಸಿ, ಹಣ ವಸೂಲಿ ಮಾಡುವ ಹಕ್ಕು ಇರುವುದಿಲ್ಲ.
ದೂರಿನಲ್ಲಿ ಮಾಡಿರುವ ಆರೋಪಗಳು ಸಾಬೀತಾದಲ್ಲಿ, ಇಂತಹ ಕೃತ್ಯಗಳು ವೈಯಕ್ತಿಕ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಮತ್ತು ಮಾನವ ಘನತೆಯ ಸಾಂವಿಧಾನಿಕ ರಕ್ಷಣೆಗೆ ವಿರುದ್ಧವಾಗಿರಬಹುದು.
ಖಾಸಗಿತನದ ಹಕ್ಕು ಮತ್ತು ಡಿಜಿಟಲ್ ಮಾಹಿತಿಯ ರಕ್ಷಣೆ
ರವಿರಾಜ್ ಅವರ ಮೊಬೈಲ್ ಫೋನ್‌ನ ಪಾಸ್‌ವರ್ಡ್ ಪಡೆದು ಬ್ಯಾಂಕ್ ಖಾತೆಯಲ್ಲಿರುವ ಹಣದ ವಿವರಗಳನ್ನು ಪರಿಶೀಲಿಸಲಾಗಿದೆ ಎಂಬ ಆರೋಪವು ಖಾಸಗಿತನದ ಹಕ್ಕಿನ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದಲೂ ಮಹತ್ವದ್ದಾಗಿದೆ.
ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್‌ನ ಒಂಬತ್ತು ನ್ಯಾಯಮೂರ್ತಿಗಳ ಪೀಠವು Justice K.S. Puttaswamy (Retd.) v. Union of India, (2017) 10 SCC 1 ಪ್ರಕರಣದಲ್ಲಿ ಖಾಸಗಿತನದ ಹಕ್ಕು ಸಂವಿಧಾನದ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ರಕ್ಷಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಮೂಲಭೂತ ಹಕ್ಕು ಎಂದು ಸ್ಪಷ್ಟಪಡಿಸಿದೆ.
ವ್ಯಕ್ತಿಯ ವೈಯಕ್ತಿಕ ಮಾಹಿತಿ, ಆರ್ಥಿಕ ವಿವರಗಳು ಮತ್ತು ಡಿಜಿಟಲ್ ಮಾಹಿತಿಯೂ ಖಾಸಗಿತನದ ಹಕ್ಕಿನ ವ್ಯಾಪ್ತಿಗೆ ಬರುತ್ತವೆ.
ಆದರೆ ಅಪರಾಧ ತನಿಖೆಯ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಕಾನೂನುಬದ್ಧ ಅಧಿಕಾರ ಮತ್ತು ಸೂಕ್ತ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಮಾಹಿತಿ ಪಡೆಯುವುದಕ್ಕೆ ಅವಕಾಶವಿದೆ. ಹೀಗಾಗಿ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಮೊಬೈಲ್ ಪರಿಶೀಲನೆಯೂ ಸ್ವತಃ ಅಸಂವಿಧಾನಿಕವಾಗುವುದಿಲ್ಲ. ಅದರ ಕಾನೂನುಬದ್ಧತೆ, ಅಗತ್ಯತೆ ಮತ್ತು ಅನುಸರಿಸಿದ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯನ್ನು ಪರಿಶೀಲಿಸಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ.
ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್‌ನ ಪ್ರಮುಖ ಅಭಿಪ್ರಾಯ
ಖಾಸಗಿತನದ ಹಕ್ಕಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ತನ್ನ ತೀರ್ಪಿನ 263ನೇ ಪ್ಯಾರಾಗ್ರಾಫ್‌ನಲ್ಲಿ ಹೀಗೆ ಹೇಳಿದೆ:
"Like other rights which form part of the fundamental freedoms protected by Part III, including the right to life and personal liberty under Article 21, privacy is not an absolute right. A law which encroaches upon privacy will have to withstand the touchstone of permissible restrictions on fundamental rights. In the context of Article 21 an invasion of privacy must be justified on the basis of a law which stipulates a procedure which is fair, just and reasonable."
— Justice K.S. Puttaswamy (Retd.) v. Union of India, ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್, 24 ಆಗಸ್ಟ್ 2017, ಪ್ಯಾರಾಗ್ರಾಫ್ 263.
ಈ ಅಭಿಪ್ರಾಯದ ಪ್ರಕಾರ, ಖಾಸಗಿತನದ ಹಕ್ಕು ಸಂಪೂರ್ಣ ನಿರ್ಬಂಧವಿಲ್ಲದ ಹಕ್ಕಲ್ಲ. ಆದರೆ ವ್ಯಕ್ತಿಯ ಖಾಸಗಿತನಕ್ಕೆ ಧಕ್ಕೆಯುಂಟುಮಾಡುವ ಸರ್ಕಾರಿ ಕ್ರಮವು ಕಾನೂನುಬದ್ಧವಾಗಿರಬೇಕು ಮತ್ತು ನ್ಯಾಯಸಮ್ಮತ, ಸಮಂಜಸ ಹಾಗೂ ನ್ಯಾಯಯುತ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯನ್ನು ಅನುಸರಿಸಿರಬೇಕು.
ಹೀಗಾಗಿ, ಈ ಪ್ರಕರಣದಲ್ಲಿ ಮೊಬೈಲ್ ಫೋನ್‌ನ ಪಾಸ್‌ವರ್ಡ್ ಬಲವಂತವಾಗಿ ಪಡೆದು ಬ್ಯಾಂಕ್ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ಪರಿಶೀಲಿಸಿರುವ ಆರೋಪವು ತನಿಖೆಯ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಪರಿಶೀಲಿಸಬೇಕಾದ ಪ್ರಮುಖ ಅಂಶವಾಗಿದೆ.
ಪೊಲೀಸ್ ಅಧಿಕಾರದ ದುರುಪಯೋಗ ಮತ್ತು ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಹೊಣೆಗಾರಿಕೆ
ಪೊಲೀಸ್ ಸಿಬ್ಬಂದಿಗೆ ಕಾನೂನು ಮತ್ತು ಸುವ್ಯವಸ್ಥೆ ಕಾಪಾಡುವ ಜವಾಬ್ದಾರಿ ನೀಡಲಾಗಿದೆ. ಗಸ್ತು ವಾಹನ, ಸಮವಸ್ತ್ರ ಮತ್ತು ಪೊಲೀಸ್ ಅಧಿಕಾರವು ಸಾರ್ವಜನಿಕರ ಸುರಕ್ಷತೆಗಾಗಿ ನೀಡಿರುವ ಸಾಧನಗಳಾಗಿವೆ.
ಆದರೆ ಇದೇ ಅಧಿಕಾರ ಮತ್ತು ಸೌಲಭ್ಯಗಳನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಂಡು ನಾಗರಿಕರನ್ನು ಬೆದರಿಸುವುದು ಅಥವಾ ಹಣ ವಸೂಲಿ ಮಾಡುವುದು ಸಾಬೀತಾದಲ್ಲಿ, ಅದು ಕೇವಲ ವೈಯಕ್ತಿಕ ಅಪರಾಧವಾಗಿರುವುದಿಲ್ಲ. ಪೊಲೀಸ್ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಮೇಲಿನ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ನಂಬಿಕೆ ಮತ್ತು ಕಾನೂನಿನ ಆಳ್ವಿಕೆಯ ಮೇಲೆಯೂ ಗಂಭೀರ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರುತ್ತದೆ.
ಪೊಲೀಸ್ ಅಧಿಕಾರಿಯೊಬ್ಬರು ಕರ್ತವ್ಯ ನಿರ್ವಹಿಸುವ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಕಾನೂನುಬದ್ಧ ಅಧಿಕಾರದ ಮಿತಿಯೊಳಗೆ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸಬೇಕು. ಸಮವಸ್ತ್ರ ಅಥವಾ ಅಧಿಕೃತ ಹುದ್ದೆಯು ಯಾವುದೇ ವ್ಯಕ್ತಿಗೆ ಕಾನೂನಿಗಿಂತ ಮೇಲಿರುವ ಸ್ಥಾನಮಾನ ನೀಡುವುದಿಲ್ಲ.
ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಮಾನವ ಹಕ್ಕುಗಳ ದೃಷ್ಟಿಕೋನ
ವಿಶ್ವಸಂಸ್ಥೆಯ ಮಾನವ ಹಕ್ಕುಗಳ ಸಾರ್ವತ್ರಿಕ ಘೋಷಣೆಯ (Universal Declaration of Human Rights) 3ನೇ ವಿಧಿಯು ಜೀವಿಸುವ, ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಮತ್ತು ವೈಯಕ್ತಿಕ ಸುರಕ್ಷತೆಯ ಹಕ್ಕನ್ನು ಗುರುತಿಸುತ್ತದೆ.
5ನೇ ವಿಧಿಯು ಚಿತ್ರಹಿಂಸೆ ಮತ್ತು ಕ್ರೂರ, ಅಮಾನವೀಯ ಅಥವಾ ಅವಮಾನಕರ ವರ್ತನೆಯನ್ನು ನಿಷೇಧಿಸುತ್ತದೆ. 9ನೇ ವಿಧಿಯು ಅನಿಯಂತ್ರಿತ ಬಂಧನ ಮತ್ತು ಸೆರೆವಾಸದ ವಿರುದ್ಧ ರಕ್ಷಣೆ ಒದಗಿಸುತ್ತದೆ.
ಈ ತತ್ವಗಳು ಪೊಲೀಸ್ ಅಧಿಕಾರಿಗಳಿಂದ ನಡೆಯುವ ಅಕ್ರಮ ಹಲ್ಲೆ, ಬಲವಂತದ ಬಂಧನ ಮತ್ತು ಬೆದರಿಕೆಗಳಂತಹ ಆರೋಪಗಳನ್ನು ಮಾನವ ಹಕ್ಕುಗಳ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದಲೂ ಪರಿಶೀಲಿಸುವ ಅಗತ್ಯವನ್ನು ಒತ್ತಿಹೇಳುತ್ತವೆ.
ಸಾಂಸ್ಥಿಕ ಹೊಣೆಗಾರಿಕೆಯ ಅಗತ್ಯ
ಈ ಪ್ರಕರಣದಲ್ಲಿ ತನಿಖೆಯು ನಿಷ್ಪಕ್ಷಪಾತವಾಗಿ ನಡೆಯುವುದು ಅತ್ಯಂತ ಮುಖ್ಯವಾಗಿದೆ. ದೂರುದಾರರ ಆರೋಪಗಳನ್ನು ಸ್ವತಂತ್ರವಾಗಿ ಪರಿಶೀಲಿಸಿ, ಸಂಬಂಧಪಟ್ಟ ಸಾಕ್ಷ್ಯಗಳನ್ನು ಸಂಗ್ರಹಿಸಬೇಕು.
ಅಗತ್ಯವಿದ್ದಲ್ಲಿ ಹೊಯ್ಸಳ ವಾಹನಗಳ ಜಿಪಿಎಸ್ ದಾಖಲೆಗಳು, ಕರ್ತವ್ಯ ನಿರ್ವಹಣೆಯ ದಾಖಲೆಗಳು, ಸಿಸಿಟಿವಿ ದೃಶ್ಯಾವಳಿಗಳು, ಮೊಬೈಲ್ ಫೋನ್ ದಾಖಲೆಗಳು, ಬ್ಯಾಂಕ್ ವ್ಯವಹಾರಗಳ ವಿವರಗಳು ಮತ್ತು ಎಟಿಎಂ ಕೇಂದ್ರಗಳ ದೃಶ್ಯಾವಳಿಗಳನ್ನು ಪರಿಶೀಲಿಸಬಹುದು.
ಅಲ್ಲದೆ, ಆರೋಪಗಳು ಸಾಬೀತಾದಲ್ಲಿ ಕ್ರಿಮಿನಲ್ ಕಾನೂನಿನ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಕ್ರಮ ಕೈಗೊಳ್ಳುವುದರ ಜೊತೆಗೆ ಸಂಬಂಧಪಟ್ಟ ಪೊಲೀಸ್ ಸೇವಾ ನಿಯಮಗಳ ಪ್ರಕಾರ ಇಲಾಖಾ ವಿಚಾರಣೆಯನ್ನೂ ನಡೆಸಬಹುದು.
ದೂರುದಾರರಿಗೆ ಮುಂದಿನ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಯಾವುದೇ ರೀತಿಯ ಪ್ರತೀಕಾರದ ಕಿರುಕುಳ ಉಂಟಾಗದಂತೆ ಅಗತ್ಯ ರಕ್ಷಣೆ ಒದಗಿಸುವುದು ಮತ್ತು ಅಕ್ರಮವಾಗಿ ಹಣ ಅಥವಾ ಆಸ್ತಿ ಪಡೆದಿರುವುದು ಸಾಬೀತಾದಲ್ಲಿ ಅದನ್ನು ಮರಳಿಸುವ ಕ್ರಮ ಕೈಗೊಳ್ಳುವುದೂ ಮುಖ್ಯವಾಗಿದೆ.
ಪೊಲೀಸ್ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಅಧಿಕಾರವು ಸಾರ್ವಜನಿಕರ ಸುರಕ್ಷತೆ ಮತ್ತು ಕಾನೂನಿನ ಅನುಷ್ಠಾನಕ್ಕಾಗಿ ನೀಡಲ್ಪಟ್ಟಿದೆಯೇ ಹೊರತು ನಾಗರಿಕರನ್ನು ಬೆದರಿಸಿ ಹಣ ವಸೂಲಿ ಮಾಡುವುದಕ್ಕಾಗಿ ಅಲ್ಲ.
ಮಂಗಳೂರಿನಲ್ಲಿ ದಾಖಲಾಗಿರುವ ಈ ಪ್ರಕರಣವು ಪೊಲೀಸ್ ಅಧಿಕಾರದ ದುರುಪಯೋಗದ ಆರೋಪಗಳನ್ನು ಗಂಭೀರವಾಗಿ ಪರಿಗಣಿಸಿ, ನಿಷ್ಪಕ್ಷಪಾತ ತನಿಖೆ ಮತ್ತು ಕಾನೂನುಬದ್ಧ ಹೊಣೆಗಾರಿಕೆಯನ್ನು ಖಚಿತಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಅಗತ್ಯವನ್ನು ತೋರಿಸುತ್ತದೆ.
ಆದರೆ ಆರೋಪಿಗಳು ಅಪರಾಧ ಎಸಗಿದ್ದಾರೆ ಎಂಬುದು ನ್ಯಾಯಾಲಯದಲ್ಲಿ ಸಾಬೀತಾಗುವವರೆಗೆ ಅವರನ್ನು ನಿರ್ದೋಷಿಗಳೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸುವ ಕಾನೂನು ತತ್ವವೂ ಅನ್ವಯಿಸುತ್ತದೆ.
